Zakwaszenie mięśni, pieczenie mięśni, skurcze…

Często można usłyszeć, że zjawisko to wynika z produkcji kwasu mlekowego — trucizny ograniczającej wydolność podczas wysiłku.

ODKRYJ NASZ KATALOG

Niestety jest to błąd rozpowszechniany w świecie sportu od wielu lat…

1) Rzeczywistość dotycząca kwasu mlekowego

Kwas mlekowy nie może występować w naszym organizmie ani w naszych mięśniach.

Organizm funkcjonuje bowiem w wąskim zakresie pH, a kwas mlekowy ma zbyt niskie pH, aby mógł występować we krwi.

To problem terminologiczny — kwas mlekowy jest mylony z mleczanami.

2) Mleczany

Wcześniej sądziliśmy, że wysoka produkcja mleczanów negatywnie wpływa na wydolność.

Najnowsze badania pokazały nam coś przeciwnego: ich produkcja jest rzeczywistym źródłem energii dla naszych mięśni dzięki różnym fizjologicznym mechanizmom ponownego wykorzystania i przekształcania.

Wyjaśnienia:

Organizm wytwarza energię poprzez glikolizę, w procesie rozkładu glikogenu (magazynu cukrów organizmu).

Glikoliza jest ściśle związana z produkcją mleczanów, które są jej końcowym produktem.

Im intensywniejszy wysiłek, tym większe zaangażowanie procesu glikolizy w celu wytworzenia energii niezbędnej do aktywacji skurczu mięśni, a także tym wyższe stężenie mleczanów mierzone we krwi.

Los mleczanów:

Znaczna część jest przekształcana i wykorzystywana jako energia dostępna dla organizmu.

Druga część służy do odbudowy zapasów glikogenu (magazynu cukrów) w wątrobie.

3) Trening ukierunkowany na lepsze wykorzystywanie mleczanów

Produkujemy mleczany przy każdej intensywności wysiłku, a nie tylko w tak zwanym systemie beztlenowym (bez tlenu).

Im intensywniejszy wysiłek, tym większa produkcja mleczanów.

Dzięki treningowi organizm wprowadza adaptacje fizjologiczne, które pozwalają lepiej wykorzystywać mechanizm mleczanów, produkować ich więcej, a jednocześnie optymalizować ich ponowne wykorzystanie przy wysokiej intensywności.

Najlepsi sportowcy to ci, u których odnotowuje się najwyższe stężenia mleczanów we krwi, w przeciwieństwie do osób niewytrenowanych.

Niewytrenowany sportowiec będzie miał ograniczenia podczas wysiłku nie z powodu nadmiernej produkcji mleczanów, lecz przeciwnie — dlatego, że produkuje ich zbyt mało i nie czerpie optymalnych korzyści z procesu odtwarzania energii.

Skłania nas to do ponownego przeanalizowania niektórych metod treningowych, zwłaszcza w przygotowaniach do długotrwałych wysiłków wytrzymałościowych (ultratrail, ultrakolarstwo, Ironman…).

W praktyce:

• Przeprowadzanie sesji o wysokiej i bardzo wysokiej intensywności
• Wysiłki fizyczne wymagające intensywnej pracy mięśni

Polaryzacja jest więc niezbędna do osiągania postępów — naprzemienne stosowanie intensywnych sesji, koniecznych do wywołania adaptacji fizjologicznych związanych z metabolizmem mleczanów, oraz wysiłków o niskiej intensywności w treningu wytrzymałościowym.

4) Ból i zmęczenie podczas wysiłku: kto jest zatem odpowiedzialny?

Teoria centralnego regulatora Timothy’ego Noakesa dostarcza nam wyjaśnienia tego zjawiska.

W zależności od wielu parametrów (zapasów energii, nawodnienia, temperatury ciała…), mózg będzie wysyłał do organizmu sygnały, aby spowolnić wysiłek uznany za zbyt intensywny lub nietypowy, a tym samym chronić organizm przed potencjalnymi zagrożeniami, ustanawiając margines bezpieczeństwa.

Funkcjonowanie mózgu znajduje się w centrum regulacji wysiłku fizycznego, której celem jest nieustanne utrzymywanie równowagi życiowej poprzez przewidywanie.

 »Odczuwanie zmęczenia byłoby więc częściowo wynikiem emocji, a nie wyłącznie ograniczeniem fizycznym«

Zgodnie z tym podejściem trening pozwalałby nam nie tylko rozwijać zdolności fizjologiczne, lecz także przesuwać granice z mentalnego punktu widzenia, aby przekraczać progi zmęczenia i bólu.

WNIOSKI

Zmęczenie mięśni podczas wysiłku wynika z wielu czynników, a kwas mlekowy nie jest odpowiedzialnym za nie wrogiem, ponieważ nie występuje w organizmie.

Należy mówić o produkcji mleczanów, które nie są odpadami, lecz niezbędnymi elementami procesu wytwarzania energii, aby mogły być przekształcane i wykorzystywane przez organizm podczas wysiłku i po jego zakończeniu.

Dzięki treningowi możemy zoptymalizować produkcję i recykling mleczanów, aby poprawić wyniki sportowe.